• mobilne podlasie24
  • e-mail
  • SMS
  • Radio
R E K L A M A



POWIAT SIEDLECKI

drukuj Prześlij znajomemu zgłoś błąd archiwum Cofnij
util util util
foto

Masowa mogiła powstańcza w Iganiach pod Siedlcami
2016-03-03 09:14:51 Artykuł czytany 1567 razy


8 lutego podpisana została karta zabytku nieruchomego dla zabytków niewpisanych do rejestru zabytków dla „Mogiły Powstańców poległych w Bitwie pod Iganiami w 1831 r.” Domniemane miejsce, gdzie po zwycięskiej bitwie z czasów Powstania Listopadowego pochowano ok. 400 polskich żołnierzy jest już chronione prawem i czeka na potwierdzenie poprzez badania inwazyjne, czyli archeologiczne. Losy tego miejsca nie są jednak przesądzone i nadal pozostaje nieoznakowanym kawałkiem ziemi, nielegalnym wyrobiskiem piasku, zarośniętym wzniesieniem, gdzie łatwiej odnaleźć współczesne śmieci niż jakiekolwiek upamiętnienie wydarzeń z krwawych walk sprzed ponad 185 lat.


Moskal wypchnięty bagnetami ze wsi

Bitwa pod Iganiami rozegrała się 10 kwietnia 1831 r. Jej przebieg moglibyśmy dziś doskonale obserwować spoglądając na Iganie z terenu, na którym znajduje się bar McDonald’s. Tego dnia wojska polskie pod dowództwem gen. Ignacego Prądzyńskiego starły się z armią rosyjską dowodzoną przez gen. Grigorija Rosena. Teren walk objął zwłaszcza dzisiejszą wieś Iganie Stare i Iganie Nowe, okolice traktu Warszawa-Terespol i dawny most i bród na rzece Muchawce. Początkowo wojsko polskie ostrzeliwane było skutecznie przez artylerię wroga, a doświadczeni w wojnie rosyjsko-tureckiej jegrzy wyparli ze wsi 8 pułk piechoty. Kontratakujący Prądzyński odrzucił żołnierzy carskich zaciętą walką na bagnety. Kiedy Rosjanie zdali sobie sprawę z niemożliwości utrzymania pozycji rzucili się do miejsca przeprawy przez rzekę w stronę Siedlec. Rozpoczął się wyścig do mostu. Jedynie część Rosjan zdołała przejść na drugi brzeg, reszta pozbawiona możliwości odwrotu złożyła broń. Straty rosyjskie wyniosły ok. 5 tys. ludzi w zabitych, rannych i jeńcach. Polacy stracili ok. 400 żołnierzy. Niestety, gen. Skrzynecki nie kontynuował natarcia pomimo próśb gen. Prądzyńskiego i zwycięstwo Polaków nie zostało przypieczętowana pełnym dobiciem wroga i zajęciem strategicznych Siedlec z magazynami żywności, amunicji i broni.



Gdzie pochowano naszych?


Mówimy o wzniesieniu po południowej stronie traktu brzeskiego w Iganiach Nowych, przy parkingu, przed rondem. Tadeusz Moniewski w książce „Siedlce. Przewodnik po mieście i powiecie” z 1929 r., pisał że „Na miejscu, gdzie ongiś w czasie pamiętnych bojów listopadowych toczyła się walka pod Iganiami, wzniesiono skromny krzyż pamiątkowy. Krzyż ten zarówno z tego powodu, jak też ze względu na to, że w czasach niewoli był dla siedlczan miejscem pielgrzymek w czasie konspiracyjnie święconych uroczystości patriotycznych, stał się prawdziwą pamiątką historyczną”. Miejsce pamięci funkcjonowało więc już w czasie zaborów. Wiadomo, że 10 kwietnia 1922 r. na wzgórzu postawiono brzozowy krzyż z tablicą: „Pamięci poległych bohaterów z korpusu Generała Ignacego Prądzyńskiego w zwycięskiej bitwie pod Iganiami w dniu 10-tym kwietnia 1831 r. z Rosjanami”. Szkic miejsca zawarty w albumie „Pomniki bojowników o niepodległość 1794-1863” z 1929 r. zawiera fotografię krzyża i informację, że postawiony on został na mogile powstańczej. W 1931 r. wybudowano nieopodal pomnik upamiętniający bitwę, który stoi tam do dzisiaj. Do czasów drugiej wojny brzozowy krzyż powstańczy stał nadal, widoczny m.in. na zdjęciu zamieszczonym na okładce „Tygodnika Ilustrowanego” nr 38 z 1931 r., gdzie widać w tle krzyż względem pomnika, co pozwoliło dzisiaj na precyzyjne zlokalizowanie miejsca. W wykazie grobów i pomników z czasów Powstania Listopadowego z 1939 r. znajdujących się w Archiwum Państwowym w Lublinie także zamieszczono informację o brzozowym krzyżu w Iganiach. Do upowszechnienia wiedzy historycznej na temat domniemanej mogiły przyczyniał się przez lata przede wszystkim dr Rafał Dmowski z Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach.

Brawo dla konserwatora zabytków!


Już w 2013 r. Stowarzyszenie „Nasze Iganie” powiadomiło wojewodę mazowieckiego o lokalizacji mogiły prosząc o badania archeologiczne (te jednak leżały po stronie kompetencji konserwatora zabytków). Niestety, do końca 2015 r. do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków Delegatura w Siedlcach nie wpłynęło żadne pismo w tej sprawie… 2 grudnia 2015 r. zrobił to w końcu Michał Krasuski, młody pasjonat historii z okolic Siedlec. - Uznałem, że należy jak najszybciej poinformować konserwatora zabytków o mogile w Iganiach, by objąć to miejsce prawną ochroną – mówi młody poszukiwacz. - Reakcja była bardzo szybka i profesjonalna. Dzisiaj miejsce to jest już zabytkiem i czeka - miejmy nadzieję - na badania archeologiczne – dodał.

Teren jednak znajduje się na gruntach prywatnych i aby wykonać archeologiczne badania sondażowe mogące potwierdzić lokalizację mogiły należy uzyskać pozwolenie właścicielskie. Tym samym, nie wiadomo na dzisiaj kiedy i czy badania w ogóle się odbędą. Co kryje wzniesienie/kopiec przy trakcie brzeskim? - Doświadczenie badań archeologicznych przeprowadzanych w ostatnich latach na terenie Polski pokazuje, ze miejsca krzyży po bitewnych i przekaz ustny okolicznych mieszkańców o znajdującej się mogile idą w parze. Przykładem jest choćby mogiła z 1831 r. pod Sokołdą. Jednak czy na pewno będzie to zbiorowy grób tylko polskich żołnierzy? W tym przypadku spojrzałbym na znane już wyniki badań archeologicznych z Reduty Ordona w Warszawie gdzie szeregowych, zarówno Polaków jak i Rosjan grzebano w zbiorowych mogiłach. Prawdopodobnym jest zatem, że i w tym przypadku oraz innych miejsc bitew Powstania Listopadowego jest podobnie – mówi Marcin Zdrojewski, autor broszury „Iganie. 177. rocznica bitwy” - Z wielu opracowań książkowych i potwierdzeń archeologicznych wynika, że nikt nie przenosił poległych w boju na duże odległości. Zatem mogił tych należy spodziewać się zawsze w najbliższej okolicy pola bitwy. Jedyne na co warto zwrócić uwagę to fakt, że w zbiorowych mogiłach nie ma oficerów. Zarówno rosyjskich jak i polskich grzebano osobno, czego dowodem jest choćby przykład Igań, gdzie znajduje się samotny grób kapitana Hipolita Stokowskiego – dodaje Zdrojewski. Zdaniem części ekspertów, szczątki powinny pozostać na miejscu (bez ekshumacji), zadokumentowane archeologicznie i upamiętnione tam, gdzie spoczywały przez lata.



Robert Wit Wyrostkiewicz z
mieszkanką Igań. W tle wzniesienie,
prawdopodobna
mogiła żołnierzy polskich.

Autor tekstu - Robert Wit Wyrostkiewicz jest  dziennikarzem, poszukiwaczem, redaktorem naczelnym serwisu Archeolog.pl, założycielem Muzeum Wojny i Pokoju oraz prezesem Mazowieckiego Stowarzyszenia Historycznego „Exploratorzy.pl


DJ
wykop
Nasi reporterzy są do państwa dyspozycji:

Adam Białczak
tel. 500 187 558
a.bialczak@radiopodlasie.pl
|
|
|
Monika Jabłkowska
tel. 512 111 737
jablkowska.m@radiopodlasie.pl
|
|
|
Andrzej Ilczuk
tel. 502 173 757
andrzej.ilczuk@radiopodlasie.pl
|
|
|
Kamil Skorupski
tel. 504 838 118
skorupski@radiopodlasie.pl

Komentarze

  • Joanna
    2016-03-04 11:09:29

    arrow

    Nasza, polska, historia jest warta upamiętnienia. Oby więcej takich inicjatyw.

Odśwież obrazek.

Publikowane komentarze sa prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Portal nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii. Zgodnie z orzeczeniem NSA, redakcja portalu podlasie24.pl, zastrzega sobie prawo udostępnienia IP użytkownika sieci, na żądanie osoby pokrzywdzonej.




Ogłoszenie Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Białej...
2016-08-24 12:51:44 Kategoria:

Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Białej Podlaskiej informuje, że dysponuje środkami finansowymi w ramach programu „Aktywny Samorząd”, przyznanymi na rok 2016.

więcej »
foto

3 Nightskating Siedlce
2016-08-18 17:06:19 Kategoria: Sport

Koniec wakacji to nie powód, by siedzieć w domu! Już 2 września (piątek) o godz. 20:00 wszystkich miłośników rolek zapraszamy na 3 Nightskating Siedlce - czyli wieczorny...

więcej »

Siedlce

w lewoSierpień 2016w prawo
Pon Wt Śr Czw Pią So Nd
1

MIASTO SIEDLCE, 01.08

SIEDLCE ODDADZĄ HOŁD POWSTAŃCOM

więcej »
2

MIASTO SIEDLCE, 02.08

Wystawa fotografii uczestników Pracowni Fotograficznej MOK

więcej »
3 4 5 6

POWIAT SIEDLECKI, 06.08 12:00

I Festiwal Polskiej Żywności - Z Gruntu Polskie

więcej »
7

POWIAT SIEDLECKI, 07.08

Powalczą o tytuł CHŁOPA ROKU gminy Korczew

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 07.08

Zielony Korczew już w niedzielę

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 07.08

I Festiwal Polskiej Żywności - Z Gruntu Polskie

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 07.08

Wiśniew: zagrają kapele ludowe

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 07.08 12:00

Uroczystość odpustowa w Mokobodach Budziszynie

więcej »
8 9

MIASTO SIEDLCE, 09.08 18:00

Trening z Lidią Chojecką

więcej »
10

MIASTO SIEDLCE, 10.08 16:30

Klub dla seniorów

więcej »
11 12 13

MIASTO SIEDLCE, 13.08 17:00

Pogoń zagra z Sandecją

więcej »
14
15

MIASTO SIEDLCE, 15.08

Święto Wojska Polskiego w Siedlcach: pod pomnikiem i w koszarach

więcej »
16 17

MIASTO SIEDLCE, 17.08 17:00

Koncert „Bogurodzico Dziewico, raduj się...”

więcej »
18

MIASTO SIEDLCE, 18.08 19:00

Koncert zespołu The Postman w Siedlcach

więcej »
19

POWIAT SIEDLECKI, 19.08

I Spotkanie z Techniką i Historią w Wiśniewie

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 19.08 20:30

Polsat pokaże mecz Pogoni Siedlce

więcej »
20

MIASTO SIEDLCE, 20.08

XXII Memoriał Stanisława "Dzidka" Wasiaka

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 20.08

I Spotkanie z Techniką i Historią w Wiśniewie

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 20.08

Postacie historyczne związane z Siedlcami - wybierz się na ciekawą wycieczkę

więcej »
21

MIASTO SIEDLCE, 21.08

Bałkańskie rytmy przy fontannie

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 21.08

Święto Plonów w Mokobodach

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 21.08

W NIEDZIELĘ AUTOBUSY MPK POJADĄ INACZEJ

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 21.08

Siedlce: w niedzielę utrudnienia w ruchu

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 21.08

Przedsiębiorcy na kajaki

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 21.08

I Spotkanie z Techniką i Historią w Wiśniewie

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 21.08

Triathlon Siedlecki po raz siódmy

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 21.08 09:30

Dożynki Gminy Zbuczyn w Krzesku-Królowa Niwa

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 21.08 19:00

Magda Navarrete & Caravana Banda w Siedlcach

więcej »
22 23 24

MIASTO SIEDLCE, 24.08 19:00

Czy Pogoń przerwie pasmo porażek?

więcej »
25

MIASTO SIEDLCE, 25.08

Msza św. z okazji 15. rocznicy śmierci bp. Wacława Skomoruchy

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 25.08 18:00

VITOexTrEAM - tym razem podróż do Chin

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 25.08 19:00

Maciej Miecznikowski & Krzysia Górniak - „Tribute to Nat King Cole”

więcej »
26

MIASTO SIEDLCE, 26.08

HOSANNA FESTIVAL 2016 /zapowiedź/

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 26.08 17:00

Wieczór z poezją w Bibliotece Pedagogicznej

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 26.08 17:00

24. Międzynarodowy Festiwal Folklorystyczny w Siedlcach

więcej »
27

MIASTO SIEDLCE, 27.08

24. Międzynarodowy Festiwal Folklorystyczny w Siedlcach

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 27.08 13:00

Razem łatwiej

więcej »
28

POWIAT SIEDLECKI, 28.08

Uroczystości odpustowe w Krzesku

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 28.08

Bieg Jacka w ostatnią niedzielę sierpnia

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 28.08 10:00

IV Siedlecki Rajd Oldtimerów

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 28.08 12:00

Dożynki Powiatu Siedleckiego

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 28.08 14:00

Będą żegnać lato w Dziewulach

więcej »
29 30

MIASTO SIEDLCE, 30.08

Siedlce: wkrótce zjeżdżalnia wodna na Warszawskiej

więcej »

ARMS, 30.08

Water Slide

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 30.08

SIEDLCE: NOCNY MARATON PŁYWANIA

więcej »
31

Kondolencje

Najnowsze Informacje