• Katolickie Radio Podlasie
  • e-mail
  • SMS
  • Radio
R E K L A M A



MIASTO SIEDLCE

drukuj Prześlij znajomemu zgłoś błąd archiwum Cofnij
util util util
foto

Organy Wagnera okiem kalikanta sprzed lat
2018-06-18 17:40:05 Artykuł czytany 488 razy


Jednym z dwóch światowej klasy zabytków, jakimi się chwali miasto Siedlce, są XVIII-wieczne organy Joachima Wagnera. Z racji unikalnej konstrukcji instrument budzi wielkie zainteresowanie specjalistów. Kilka dni temu Siedlce odwiedził człowiek, który udzielił im informacji w obszarach, gdzie byli skazani na domysły.


Zbudowany przez wybitnego organmistrza instrument, do 1968 roku służący w kościele w Pruszynie, był odtwarzany w dużej mierze z rozsypanych kawałków. Rekonstruowano go bazując na pozostałościach, zapiskach archiwalnych i domysłach konserwatorów. Brakowało kogoś, kto widział go z bliska w czasach, kiedy był jeszcze użytkowany. Ktoś taki znalazł się kilka dni temu, przyjeżdżając do Siedlec specjalnie aż z Wybrzeża. – Mieszkałem z rodziną w Pruszynie w czasie wojny. Uciekaliśmy z terenów włączonych do Rzeszy i zatrzymaliśmy się właśnie tam. Służyliśmy z bratem w kościele jako ministranci. W 1942 roku nastał w Pruszynie nowy organista, Tomasz Pawłowski, znakomity muzyk. Bywaliśmy na chórze, włączaliśmy się w śpiewy, a kiedy organy przeszły remont i trzeba je było nastroić, proboszcz zaproponował mi pracę przy kalikowaniu (obsłudze miechów – przyp. red.). Kalikowałem cały dzień, zmęczyłem się piekielnie, zarobiłem 20 zł – wspomina Marek Dzwonkowski.

Rachunek za tę usługę zachował się w kościelnych archiwach aż do dzisiaj. Kilkunastoletni chłopak nie zdawał sobie sprawy z wyjątkowości instrumentu, który pomagał obsługiwać: – Wykonujący remont pan Sosnowski trochę nam tam pokazywał, ale gdzie tam 12-latkowi takie rzeczy... Pamiętam, że po dodaniu szóstego głosu brzmiały silniej. Ale bardziej wtedy zwracaliśmy uwagę na to, co robi organista.

Po wojnie Marek Dzwonkowski wyjechał z Pruszyna. Teraz mieszka w Trójmieście. O tym, że za młodu miał do czynienia z perełką sztuki organmistrzowskiej, dowiedział się przypadkiem całkiem niedawno. – Przejeżdżaliśmy z kuzynem przez Siedlce dwa lata temu. W informacji turystycznej dostałem plik materiałów, ale zajrzałem do nich dopiero w tym roku. I zaraz w pierwszej ulotce była mowa o tym, że Siedlce szczycą się dwoma światowej klasy zabytkami: obrazem El Greca i organami Wagnera. To było zaskoczenie. Wszedłem w internet, poczytałem o ich historii, znalazłem kontakt i dogadaliśmy się – mówi Marek Dzwonkowski.

Małgorzata Trzaskalik-Wyrwa, która pilotowała sprawę rekonstrukcji organów, mówi, że konserwatorzy szukali takich ludzi przystępując do remontu. Owszem, zgłosili się tacy, którzy pamiętali grę i brzmienie, ale nie było nikogo, kto by je widział z bliska. Teraz, kiedy organy służą już koncertom i nagraniom, pojawienie się takiego świadka mógłby ktoś nazwać musztardą po obiedzie. Jednak nie do końca tak jest. Bo wniósł on cenne uzupełnienie do posiadanej dotąd przez historyków wiedzy. – Dla mnie cenne i ciekawe informacje dotyczą np. lokalizacji miechów. Bardzo długo się nad tym zastanawialiśmy: czy były u spodu (tak jak ostatecznie je zrekonstruowano), czy na wierzchu. W opisach z 1812 i 1824 roku napisano, że u spodu i że były dwa drążki do kalikowania. Pan Dzwonkowski wspomina wielki miech, umieszczony na zewnątrz, poruszany jednym drążkiem. To dało nam wiedzę o tym, jak organy były przerabiane od czasu ich zbudowania – mówi Małgorzata Trzaskalik-Wyrwa.

Marek Dzwonkowski uczył się grać w młodości, ale zawodowym instrumentalistą nie został. Sentyment do muzyki (w tym tej organowej) jednak zachował. Jest melomanem, który potrafi docenić walory dobrego instrumentu, muzyki i miejsca. W rozmowie z Radiem Podlasie opisywał walory akustyczne gdańskich kościołów i filharmonii. Stąd jego zainteresowanie instrumentem, z którym zetknął się we wczesnej młodości i wyprawa do Siedlec.

Marek Dzwonkowski i Małgorzata Trzaskalik-Wyrwa spotkali się w domu biskupa siedleckiego przy organach Wagnera, nad albumem zdjęć i dokumentów z ich rekonstrukcji. Mieli o czym rozmawiać, nie zabrakło też czasu na chwilę grania, kiedy to dawny kalikant po siedemdziesięciu kilku latach znów mógł ująć uchwyty organowych miechów.









AB/Siedlce [ja]
wykop
Nasi reporterzy są do państwa dyspozycji:

Adam Białczak
tel. 500 187 558
a.bialczak@radiopodlasie.pl
|
|
|
Monika Jabłkowska
tel. 512 111 737
jablkowska.m@radiopodlasie.pl
|
|
|
Andrzej Ilczuk
tel. 502 173 757
andrzej.ilczuk@radiopodlasie.pl
|
|
|
Kamil Skorupski
tel. 504 838 118
skorupski@radiopodlasie.pl

Komentarze

  • red24
    2018-06-18 18:53:18

    arrow

    siedlce się chwalą czymś co nie należy do siedlec

Odśwież obrazek.

Publikowane komentarze sa prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Portal nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii. Redakcja zastrzega sobie prawo do usuwania komentarzy obraźliwych lub zawierających wulgaryzmy.




SPONSOR GALERII
Zakład Pogrzebowy HADES - Zbuczyn
REKLAMA
joachimianna.pl

Siedlce

w lewoLipiec 2018w prawo
Pon Wt Śr Czw Pią So Nd
1

MIASTO SIEDLCE, 01.07

Siedlecka Liga Biegowa

więcej »
2 3 4

MIASTO SIEDLCE, 04.07

Bezpłatne warsztaty samoobrony

więcej »
5 6

MIASTO SIEDLCE, 06.07

Spotkanie z kibicami

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 06.07 21:00

II edycja Letniego Festiwalu pod Muralem

więcej »
7

MIASTO SIEDLCE, 07.07

Pogoń zagra z Legionovią

więcej »
8

MIASTO SIEDLCE, 08.07

25. edycja HOSANNA FESTIVAL – trwają zgłoszenia do części konkursowej

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 08.07 15:00

Festyn Rodzinny w Kotuniu

więcej »
9 10

POWIAT SIEDLECKI, 10.07 14:00

Mam Talent w Chodowie!

więcej »
11 12 13

MIASTO SIEDLCE, 13.07

Hollywoodzkie Kino Letnie

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 13.07

Siedlce: Herbertorium w ramach Letniego Festiwalu pod Muralem

więcej »
14

MIASTO SIEDLCE, 14.07 - 19.07

NoveKino Siedlce - repertuar

więcej »
15

POWIAT SIEDLECKI, 15.07

600- lecie Wiśniewa

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 15.07

„SMARTSTOP” na drogach powiatu siedleckiego

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 15.07

Siedlecka Liga Biegowa - druga runda już w niedzielę

więcej »

POWIAT SIEDLECKI, 15.07 15:00

VI Festiwal Biesiadny w Stoku Lackim

więcej »
16 17 18 19

MIASTO SIEDLCE, 19.07

Piłkarska Kadra Czeka - finał ogólnopolskiego turnieju w Siedlcach

więcej »
20

MIASTO SIEDLCE, 20.07

Kino plenerowe w centrum Siedlec

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 20.07

Hollywoodzkie Kino Letnie

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 20.07

Piłkarska Kadra Czeka - finał ogólnopolskiego turnieju w Siedlcach

więcej »

MIASTO SIEDLCE, 20.07 21:00

Letni Festiwal pod Muralem - Śpiewnik Seweryna Krajewskiego

więcej »
21 22

MIASTO SIEDLCE, 22.07

III runda Siedleckiej Ligi Biegowej już w niedzielę

więcej »
23 24 25 26 27

MIASTO SIEDLCE, 27.07

Hollywoodzkie Kino Letnie

więcej »
28 29

MIASTO SIEDLCE, 29.07 12:00

V Piknik Historyczny w Galerii Siedlce

więcej »
30

POWIAT SIEDLECKI, 30.07

Akcja Lato w Zbuczynie

więcej »
31

Kondolencje

Najnowsze Informacje