Węgrów w pierwszej dekadzie rządów komunistycznych. Historycy o represjach, propagandzie i podziemiu

Inwigilacja i represje, przymus i propaganda – tak wyglądało instalowanie tak zwanej „władzy ludowej” w Polsce lokalnej. 1 października w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Węgrowie lokalni i uniwersyteccy historycy przedstawią wyniki swoich badań.

Konferencja „Powiat Węgrów w pierwszej dekadzie rządów komunistycznych” opisze nie tylko losy żołnierzy niepodległościowego podziemia, ale też komunizowanie kultury i oświaty oraz organizację bezpieki i partii. Będzie to podsumowanie węgrowskiej części projektu badawczego „Mazowsze i Podlasie w ogniu 1944-56”, prowadzonego przez warszawski oddział Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej.

Szczegółowy program przedstawia się następująco:

9.00–9.15 – Otwarcie konferencji

9.15–10.45 Panel I

• prowadzenie: dr Małgorzata Rospara, dyrektor Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Augusta Cieszkowskiego w Węgrowie

9.15–9.40 dr Małgorzata Nikoniuk (Uniwersytet w Siedlcach)

• Problemy społeczno-polityczne powiatu węgrowskiego w świetle materiałów archiwalnych Komitetu Powiatowego Polskiej Partii Robotniczej w Węgrowie z lat 1944–1948

9.40–10.05 Leszek Koper (Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, Wydział Historii Uniwersytetu w Siedlcach)

• Węgrów po zjednoczeniu PPR i PPS

10.05–10.30 Piotr Kędziora-Babiński (archiwista Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP)

• Odrodzenie parafii ewangelicko-augsburskiej w Węgrowie po 1944 roku

10.30–10.55 Radosław Jóźwiak (badacz niezależny)

• Losy nieruchomości pożydowskich w Polsce na przykładzie Węgrowa

10.55–11.15 Dyskusja

11.15–11.35 Przerwa na kawę

11.35–12.50 Panel II

Prowadzenie dr Wiesław Charczuk, Siedleckie Towarzystwo Naukowe, Zespół Szkół Ponadpodstawowych nr 1 im. Stanisława Staszica w Siedlcach.

11.35–12.00 Paweł Wyszogrodzki (nauczyciel Liceum Ogólnokształcącego w Węgrowie)

• Inwigilacja przez Urząd Bezpieczeństwa placówek oświatowych, młodzieżowe stowarzyszenia konspiracyjne

12.00–12.25 dr Damian Sitkiewicz (Biuro Badań Historycznych IPN w Warszawie)

• Podziemie niepodległościowe w powiecie Węgrów w latach 1944–1956

12.25–12.50 Andrzej Kruszewski (bibliotekarz Biblioteki Pedagogicznej w Siedlcach, filia w Węgrowie)

• Biblioteka jako narzędzie indoktrynacji nauczycieli w czasach stalinowskich na przykładzie Biblioteki Pedagogicznej w Węgrowie

12.50–13.10 Dyskusja

13.10–13.30 Przerwa na kawę

Panel III 13.30–15.10

Prowadzenie: dr Damian Sitkiewicz, Biuro Badań Historycznych IPN w Warszawie

13.30–13.55 Stanisław Płużański (Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN w Warszawie, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego)

• Gry operacyjne Urzędu Bezpieczeństwa wobec członków podziemia niepodległościowego w powiecie węgrowskim w latach 1944–1956

13.55–14.20 dr Małgorzata Rospara (Miejska Biblioteka Publiczna im. Augusta Cieszkowskiego w Węgrowie)

• Aparat represji i sieć agenturalna w PUBP w Węgrowie w latach 1946–1947

14.20–14.45 dr Wiesław Charczuk (Siedleckie Towarzystwo Naukowe, Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 im. Stanisława Staszica w Siedlcach)

• Straty osobowe powiatu Węgrów w latach 1944–1956

14.45–15.10 Andrzej Brzezik (nauczyciel Zespołu Szkół Ponadpodstawowych im. Jana Kochanowskiego w Węgrowie)

• Antoni Bielawski – pierwszy szef UB w Węgrowie w aktach IPN

15.10–15.30 Dyskusja i zamknięcie konferencji.